29 stycznia 2023

Anioły drewniane i szopka krakowska – rękodzieło w naszych domach

Dzieła tworzone przez rodzimych artystów ludowych, wyjątkowo ekspresyjne, ale też o całkiem nieskomplikowanym wyglądzie, od dziesięcioleci rozbudzają wyobraźnię odbiorców. Także teraz prawie każdy Polak ma w swoim mieszkaniu jakąś drewnianą figurkę, którą można zakwalifikować jako przykład sztuki naiwnej.

Drewniane anioły – alegoria dobra, troski oraz ochrony

Rzeźba w drewnie od zawsze była istotnym elementem naszej sztuki ludowej. Figurki z drewna związane były z reguły z kultem religijnym – we wsiach oraz niewielkich miasteczkach budowano setki kapliczek, które miejscowi artyści zapełniali tzw. „świątkami”, a więc figurami religijnymi wykonanymi z miękkiego, prostego w obróbce gatunku drzewa. I chociaż dziś z rzadka stawia się tego typu kapliczki, to drewniane anioły w podobnej estetyce są wykorzystywane jako element dekoracyjny domów. Czemu jednak anioły? Dlatego, że to alegoria troski, dobra i bezpieczeństwa. Taka statuetka od razu asocjuje się z obrońcą ogniska domowego. Drewniane anioły sporządzone w duchu sztuki naiwnej cechują się wyrazistymi barwami, a dzięki manualnemu wykonaniu są unikatowe. Nie może zatem dziwić, że stanowią one także jednym z ulubionych drobiazgów przywożonych z Polski przez turystów.

Szopki bożonarodzeniowe – budowane na podobieństwo najważniejszych krakowskich kościołów

Drugim reprezentantem rodzimego rękodzieła artystycznego jest szopka krakowska. Szopki są silnie związane z Krakowem i pobliskimi miejscowościami. Przygotowywane są z lekkich półproduktów, zwykle z kartonu i barwnej folii aluminiowej, a swoim wyglądem przypominają najważniejsze krakowskie kościoły. Od zeszłego wieku w grudniu przeprowadzany jest konkurs szopek krakowskich, w którym biorą udział liczni artyści zajmujący się ich budową z dziada pradziada. Krakowskie szopki bożonarodzeniowe można spotkać w różnych rozmiarach. Te przygotowywane na konkurs mogą osiągać wręcz parę metrów wysokości, jakkolwiek jednakowo modne są także drobne, kilkunastocentymetrowe szopki, które krakowianie w czasie Świąt stawiają pod świątecznym drzewkiem.

Pochodzenie zdjęcia – szopki-anioly.pl